მარგალური-ლაზური მოკოიეფი 1. მუზმა ნინა გიჩქუნ თიზმა კოჩი რექ მარა ნანაშ ნინა ვა გიჩქუ და მუთუნი კოჩი ვა რექ! მუკო ნენა გიჩქინ ეკო კოჩი რე მარა ნანანენა ვა გიჩქინ ნა ჩქარ მუთუ კოჩი ვა რე! 2. ღორონთქ ნამუ ნინა მერჩუნ თი ნინაშა რაგადი! ღორმოთიქ, ნამ(უ) ნენა ნა მექჩუ(ნ), ემ ნენათენ ღარღალი! 3. ღორონთქ ნამუდგა ნინა მერჩუნ, თიქ ვა გოგოჭყორდას! ღორმოთიქ ნამ(უ) ნენა მექჩუ(ნ) ნა, ვა გოგოჭკონდას! 4. ღორონთქ კოჩის ნამ ნანაშნინა მეჩუნ კოჩის ვარ ადინე! ღორმოთიქ, კოჩის ნამ ნანანენა მეჩუ ნა, კოჩის ვარ გვანდინენ! 5. ნანაშ ნინა მიოდინე და, დუდი ხოლო დინაფილ გაფუ! ნანანენა გონდინი ნა, თი-თი (დუდი-თი) გონდინერი გიღუნ! 6. ნანაშ ნინა ვარ დინუ! ნანანენა ვა გოინდინენ! 7. ნინა გურიშ ხიბა რე! ნენა გურიში ნეკნა რენ! 8. ცაშ თუდო ირიფელი ღორონთიშ რე! ცაშ თუდე მთელხოლო ღორმოთიში რენ! 9. გურამ კოჩის ღორონთ უშველს! გურონი კოჩის ღორმოთიქ ნუშველს! 10. ვარ გიჩქუ და იკითხი, ოკითხუ ონჯღორე ვა რე! ვარ გიჩქინ ნა, კითხი; ოკითხუ ონჯღორო ვა რენ! 11. კითხი დო გიჩქუდას! კითხი დო გიჩქიტას! 12. კოჩიშ თოლი მუთუნით ვარ ირძღენ! კოჩიშ თოლი მუთუთენ ვარ იძღენ! 13. ჩქი პჭარით თქვა იკითხით, თქვა ჭარით დო თინეფქ იკითხან! ჩქინ პჭარით, თქვან იკითხით; თქვან ჭარით დო ენთეფექ იკითხან! 14. გორი დო ქოძირუნქ! გორი დო ქოძიროფ! 15. ოჭარუ გიჩქუდას დო ნოშქერით ჭარი! ოჭარალი გიჩქუდას დო ნოშქერით ხოლო იჭარენია! ოჭარუ გიჩქიტას დო ნოშქერითენ ჭარი! 16. სკანი ნან ქოგიµორს და, შხვა ნანას ვა ოგორა! ნანა ქანის ყოროფ ნა, ჩქვაშ ნანას მო ოგორ (ვა ოგორა)! 17. ჭკუას ართი შარა უღუნ! ნოსი შენი გზა არ რენ! 18. ჯოხოს (სახელს) კოჩი ვარ, კოჩი სახელს ოქო ოსქვანდას! ჯოხოქ კოჩი ვარ; კოჩიქ ჯოხო ომსქვანაფს! 19. ართი კოჩის მუდგა აღოლენ, თინა შხვასით აღოლენ! არ კოჩის ნა აღოდენ მუთხანი, მთელი კოჩეფესთი აღოდენ! 20. კოჩი კოჩიშ ცამალი რე! კოჩი კოჩი შენი ჭამი რენ! 21. კოჩიშ მემაშველერ ხოლო კოჩი რე! კოჩიში მემშველალე ხოლო კოჩი რენ! 22. ბრელი რაგადი ნოშქერი რე! დიდო ოღარღალუ ნოშქერი რე! 23. ჭიჭე რაგადი ოქრო რე! ჭიტა ოღარღალუ ოქრო რენ! 24. შხვაშა საქმეს ვაკათა! ჩქვაში დულჲას მო აკათერ (ვა იკათა)! 25. ქიანას ჭკვერ კოჩიქ მუშ საქვარ, მუშ ხეთ ოკო ღოლუას! ქიანას ნოსი ნა უღუნ კოჩიქ, დულჲა მუში ხე მუშითე ყვას! 26. სკანი მარქვალი სი გოტახი! მარქვალი სქანი სი გეტახი! 27. ხამუქ კოჩი დოყვილუ დო ნინაქ ანთასია! ხამიქ კოჩი ყვილუ, ნენაქ ვითოში! 28. კიბირი ნინაშ კილა რენია! კიბირი ნენაში კილა რენ! 29. წკარიშენ ეკნაულა ჩხომს დაჯხირიშა ვა აშქურნენ! წკარიშენ გამახთიმერი ჩხომიქ დაჯხირიშენ ვარ აშქურინენ! 30. ჩხომი კუდელით ვეჭოფე! ჩხომი კუდელიშენ ვარ ნიჭოფენ! 31. მეჩხომე მუშ ონჯირუს ვა ღურუ! მენჩხომე ონჯირე მუშის ვა ღურუნ! 32. მეჩხომეში ოსური: უქომონჯე, ფარას სო ძირუნს! მენჩხომეში ოხორჯა: შირა (უქიმოლე); ფარა (გეჭარელი) სო ძირას! 33. გემუანი ნინათ ხოჯითი იჭვალენ! ლოყა ნენათენ ხოჯითი ინჭვალენ! 34. გემუანი ნინა ცამლი რენ! ლოყა ნენა ჭამი რენ! 35. მტერი მეგობარ ვა იµინ! მტერი მანებრა (მეგაბრე) ვა იყვენ! 36. მტერს მტერობა ოკონ დო ჯიმაკოჩის ჯიმაკოჩანა! მტერის მტერობა უნონ დო მეგაბრეს მეგაბრობა! 37. მარქვალიშე გიულირ მარქვალს სქუნს! მარქვალიშენ გამახთიმერიქ მარქვალი სქუფს! 38. გერიშ გერი იყი, თუნთიშ თუნთი! მგერიში მგერი იყვენ; მთუთიში მთუთი! 39. მუშ დროს ღურათი ჯგირი რენ! ორა მუშის ღურათი კაი რენ! 40. უჩა ჶუჯისით ჩე ბჟა უღუნ! უჩა ფუჯისთი ხჩე მჟა უღუნ! 41. µუდეშ შარა ფუჯისით უჩქუნ! ოხორიში გზა ფუჯისთი უჩქინ! 42. გლახა კოჩიშ ოჭკომალს ჯოღორქ ხოლო ვა ჭკომუნს! პატი კოჩიში გჲარი (ოჭკომალე) ჯოღორიქთი ვა იმხორს. (ვა ჭკომუფს)! 43. ართ მასარიშა ვე გიღობენ! არ მასარითენ ღობერი ვარ იხვენენ (ვა გიღობენ)! 44. ახალი ოქოსალი ჯგირო ქოსუნს! აღანი ოქოსალექ კაი ქოსუფს! 45. შარაშა მალი ვა შურდუნ! გზათენ (გზაშენ) ნა ულუნს ვა დვაჭკინდენ! 46. დიდი ჩხვინდი გიღუნ და, ირი შურს ვა უნთხუა! დიდი ჩხვინდი გიღუნ ნათი , კართა შურას მო აშურ! 47. ირი დიხას ქომოლობა ვა იµი! კართა სვას (დიხას) ქიმოლობა ვარ იყვენ! 48. ღურას ნგარა ოსქვანს! ღურას მგარა ნომსქუნს! 49. ღურელშენ ვარა ჯგირს თქუანა, ვარ და მუთუნს ვარია! ღურელი შენი ვარ ნა კაი ზოპონან (თქუმერნან)დო ვარ ნა მუთუ ვარ ზოპონან! 50. ჯოღორი ბაბას ვეჩინენს! ჯოღორიქ ბაბა ვარ იჩინოფს! 51. გირინი დო სქვერი კოჩიქ ვეჩინუ და მუ რე გირინი! გირინი დო მსქვერი ნა ვარ იჩინოფს კოჩი მუქ რენ გირინი! 52. ირიკოჩიშკალა ართნერი ნინათ ვე რაგადე! კართა კოჩი კალა არკაელი ნენათენ ვა იღარღალენ! 53. კუმა ეურსუნ თექ დაჩხირი იµინ! კომა ნა ჲულუნ სვას, დაჩხირი იყვენ! 54. ოქუმი უწკარეთ ვაქუნს! / სქიბუ უწკარეთ ვაქუნს! მსქიბუქ (ქარმატე) უწკარე ვა მქუფს! 55. სი დიბადინ მიდგარენქ დოღურუ! სი დიბადიში, მინთხანიქ დოღურუ! 56. წკარიში ორკოლი წკარიშ შარას ტხორუნ! წკარიში ქვანწა წკარიში გზას ტროხუნ! 57. ზღვაშ ნაშოლას ჭვემაშა ვა შქურნენ! ზუღას ნა იშოლენ მჭიმაშენ ვარ აშქურინენ! 58. ჭიჭე ვარ იµი და დიდითი ვარ იµიქ! ჭიტა ვარ ტაში დიდი ვარ იყოფინენ! 59. ართი პეული აფუნის ვე მიონანს! არ ფუქირიქ ფუქირობა ვარ იქიფს (ვა მუყონაფს)! 60. შხვაშ ბერგით µვანა ვე ხაჩქენ! ჩქვაში ბერგითენ ყონა ვარ იხაჩქენ! 61. უნჩასეფიშ ჭკუა უმოსი რენ! დიდილეფეში ნოსი უმოსი დიდი რენ! 62. დრო მითინს ვაუჯინე! ორაქ მითი ვარ ჩუმერს! 63. არძო ჩიტი მუში ოგვაჯე მოურს! კართა ყვინჩი ობღე მუშიშა მულუნ! 64. ნჩურუა ვა გიჩქუნდა წკარს მუშენ გორუნქ! ონჩვირუ ვა გიჩქინში, წკარის მუ გროუფ! 65. ნჩურუა ვა გიჩქუნდა ზღვას მუ საქვარ გიღუ! ონჩვირუ ვა გიჩქინში, ზუღას მუ დულჲა გიღუნ! 66. წკარიშ მოღალირს წკარ იღანს! წკარიშ მომალერი წკარიქ ნიმერს! 67. კითხირი ონჯღორე ვა რენ ვა გიჩქინ და ვა კითხე, ონჯღორე თინა რენ! ოკითხუ ონჯღორე ვა რენ, ვა გიჩქინ და ვა კითხუფ ნა ეჲა ოჯღორე რენ! 68. ხე ხეს ბონის დო ჟურ ხოლო პიჯის! ხე ხეს ბონუფს, ჟურიქთი პიჯი! 69. ჯოღორი ქოშინე დო კეტი ხეს ქიდეკინი! ჯოღორი შინი დო ბიგა/კეტი დიქაჩი! 70. ჯოღორი ჯოღორიში ხორცის ვა ჭკუმუნს! ჯოღორი ჯოღორიში ხორცი ვარ იმხორს (ვა ჭქომუფს)! 71. გლახა თინი ჯგირ თკურას (მართალი) უჯგუნ! პატი მთინი კაი მცუდის უჯგინს! 72. ბორიაშ მოღალირს ბორია მიდეღანს! იხიშ მომალერი იხიქ მენდიმერს! 73. ვეგურე და ქალამანითი ვა გაჭენ! ვარ იგურაშაქის, ქალამანითი ვარ გაჭენ! 74. ართ ნინაქ "ვა მიჩქუ", დუდშე, შქვით უბადობას მუკონწყუნს! არ ნენაქ, ''ვა მიჩქინ'', თიშენ, შქვით ბელა მუიწკიფს! 75. ჩქარობათ საქვარი შქვითშა იქეთებენ! კაპინერი ნა ყვა ეჲა დულჲა შქვით ჶარა იქიფ! 76. გურმულირო ჟოღორი კალივი იყონი და ვა ლალუნს! მანგურითე, ჯოღორი კალივიშა იყონა ნა, ვა ლალუფს! 77. აზლაღური ოხვამე, ართ ქვრივის ჟირ სასინჯო! აზლაღური ოხვამე, არ შირას ჟურ ნოღამე (სიჯა)! 78. ჯგირ მათხილე ჯოღორშა ვა გაშქურინას! კაი მჩუმალე ჯოღორიშენ მო გაშქურინეტას! 79. ჯაშ ცხონტუნქ და, დუდშე ოკოდიჭµე! ნჯა გოხუფტაში, დუდიშენ გჲოჭკგინონ! 80. მუზმა ბაღანა (სქირი), თიზმა დარდი (ნარღი)! მუკო ბერე (სქირი), ეკო დერდი! 81. სქუა (სქირი) გიონს და დარდით ნორღვე (გიღუ(ნ))! ბაღანა გიყონუ(ნ) დარდით გიღუ(ნ)! ბერე (სქირი) გიყონუნ ნა, დერდითი გიღუნ! 82. მალალარი ჯოღორი ქოჩის ვა აჩამუნ! მალალური ჟოღორიქ ქოჩი ვა ჭკმუნ! მალალე ჯოღორიქ კოჩის ვა ელაჩაფს! / ვა გჲაკიბინს! / ვა ჭკომუფს! 83. ირიფელიშ შეგნა (გაგება) ჯგირ ვა რენ! ირი ონდიში შიგნაფუ კაი ვა რენ! 84. შარა ვა გიჩქუნდა სოთინ ვა გალინენ! გზა ვა ოქაჩაშაქის არ სოთხანიშა ვა ნილენ! გზა ვა გიჩქითაშაქის არ სოთხანიშა ვა გალენ! 85. შარაშა ვა გიშართი და სოთინი ვა გალინენ! გზას ვა გამახთაშაქის ჩქარ სოთხანიშა ვა მენდაგალენ! 86. ტიბაფაშენ თკა ვეჭვე! ოტიბინუ შენი გერმა ვა იჭვენ! / ოტიბინუ შენი მტკა ვა იჭვენ! 87. სკაქ კოჩის აჭუა დო კოჩიქ ნინას! ბუტკუჯი კოჩის გჲაკიბინუ, კოჩიქთი ნენას! 88. უჭკუე კოჩის გურიშ მოულა უჩქუნ! უღნოსე კოჩიში, დიდი აყვენ გურობა! 89. ბაბაშ (მუმაშ) ჭვალა კოჩის დართუნ! ბაბაშ ბედუა, კოჩის ნაჭაბენ! 90. დიანთილი ვა გიუნს და ჩილერი ვორექია ვა თქუა, ზუგდიდი ვა გიძირუ და ქიანა ბძირია ვა თქუა! დამთირე ვა გიყონუნ ნა ვიჩილი ჲა ვა თქვა, ზუგდიდი ვა გიძირამუნ ნა ქიანა ბძირი ჲა ვა თქვა! 91. ტყა ვა ქვათა და µუდესით ეურს! დაძი ვა კვათა ნა ოხორისთი ამულუნ! 92. ქოთომი მარქვალს სქუნს დო მეთყურე თყურას! ქოთუმექ მარქვალი სქუფს, მამცუდალე (მცუდილა) მცუდი! 93. ჭყან თუნთიშ ხოლო უღუ, ჭკუათი იკითხი სი ვარა! მენჯელი მთუთისთი უღუნ, ნოსითი იყვასენ! 94. ბაღანწკალა ირირნერი ვეთქუენ! ბერე კალა კართა ნენა ვა ითქვენ! 95. დუდიშ თიშონშა ტანი გიბონია! თი იტიშონაშაქის, ხურა იბონი ჲა! 96. ნინა ფურინუნს მარა ჭარუა დოსქიდუ! ნენა ფუთხუნ, მარა ჭარა დოსქიდუნ! 97. დიდი იµიქ თეიშახ გურამქ იµი! კაპეტი იყვაშაქის, გურონი იყვი ჲა! 98. საქვარი ონგარალო გიღუნ და, შხვას ვე გიაძიზა! ომგარონი დულჲა მეკოგიდძუნნა ჩქვას მო ოძიცაფ! ომგარონი დულჲა გიღუნ ნა ჩქვას ვა იძიცა! 99. თოლს ვარწკექ და სინთე ვა გორა! თოლეფე სქანიქ ვა ძიროფს ნა თე (სინთე) მოთ გორუფ! თოლეფე სქანიქ ვა ძიროფს ნა თე ვა გორა! 100. ცვირეს ეშახენ თის ქიანათი ცვირეშ რენია უჩქუნ! ლაზმაშ დოლოხე ნა სქიდუნ, მთელი ქიანა კუნდონი რენ ჲა უჩქინს! 101. სინთე მუშოთი (მუშენ) გოკო, უთოლე რექდა! თე მოთ გინონ, უთოლე რე დო! 102. ოხირუთენ კოჩი ქიµიდუ და, ჭუქითი იµიდუა! ოხირუთენ კოჩი იყვეტუკონ ნა, მთუგითი იყვეტუ! 103. ჭქინთ ლაითიშ ქვირი ვე იµინ! ჩკინტითე ლაზუტიშ მქირი ვა იყვენ! 104. გლახა ამბე მალას მოურს! პატი ამბარი ორდო მულუნ! 105. ჯგირი (გემუანი) ნინა ვაგიჰუნ და ჯოღორიშა საქვარი ვა გაღოლნაფე! კაი ნენა ვა მეჩაშაქის, ჯოღორისთი დულჲა ვა გახვენაფენ! კაი (ნოსთონერი) ნენა ვა გიყორუნ ნა ჯოღორისთი დულჲა ვა გახვენაფენ! 106. ართ ოქოთომეს ჟირ მუმული ვა სქიდუნ! არ ოქოთომალეს ჟურ მამული ვა სქიდუნ! 107. ფარაშ ხარბი ვა იყუა, ღურას თი ქიანაშა ვა გაუნუნ! გეჭარელიში (ფარაში) ხრაცქელა მო იყვერ, ღურაში მაჟურანი ქიანას ვა გაღენ! 108. თუნთიქ ბრელი თოფური აშუასინ, დუდიშათი ქისვანს! მთუთის თოფური დიდო მუხთაში თი მუშისთი ნისუმერს! მთუთიქ თოფურის დიდო დვაშურაში თი მუშისთი ნისუმერს! 109. ღალიშ ჩხომს ზღვას მუს გორუნქ! ღალიშ ჩხომი ზუღას მო გროუფ! 110. ზღვას ოჭკომალიშ მაგორალი შქირენული ვა დოსქიდუნ! ზუღას გჲარი (ოჭკომალე) ნა გორუფს მშქირონერი (უოჭკომალონი) ვა დოსქიდუნ! 111. ზღვა გიორსდა ნჩურუა მუშენ ვა გიჩქუნ! ზუღას ყოროფ ნა ონჩვირუ მოთ ვა გიჩქინ! 112. ზღვას ანთასი თური ჩხომი რე დო ქიანას კოჩიშ! ჩხომიშ შილჲა ჭეშიდი ზუღაშ დოლოხე რენ, კოჩიშითი ქიანას! 113. ჰამო ბჭკომათ დო ჰამო ბრაგადათ! ლოყა პჭკომათ, ლოყა ბღარღალათ! 114. ღურა გოქოდასინ ვა მოურს! ღურა, გინ(ონ)ტაში ვა მულუნ! 115. ნანა-ბაბაშ (დიდა-მუმაშ) გური ირო მუში ბაღანაწკუმა რენ! ნანა ბაბაში გური, მთელორას ბერეფე მუში კალა რენ! 116. ჯიმაშენ ურგებელ ვართი თქვა დო ვართი იხანდა! ჯუმა შენი პატი მო ისიმადუფთ დო მო იქიფთ! ჯუმა შენი პატი ვა რთი თქვა დო ვა რთი იხანდა (იჩალიშა)! 117. სქანი ჯგირობუა სქანი რენ დო არძაშითი! სქანი კაი პატი სქანი რენ. ირიშენთი ხოლოს რენ! სქანი კაინობა სქანი რენ დო ირიშენთი ხოლოს რენ! 118. ჯიმამუშიშო უბადოს თქუანსი თიშო თკვია ვედინარღა! ჯუმა მუში შენი პატი ნა ზოპონს კოჩის კურშუნი მო უშლეფ! 119. ხუთ კითი ხუთ ჯიმა რენ, ნამთინი ვეკვათე! ხუთ კითი ხუთ ჯუმა რენ, არ თეღითი ვა ნიკვათენ! 120. ბოროს ჭკუა უღუტკონი, მუშო იხვარენდუა! უღნოსეს ნოსი უღუთუკონ ნა მუში შენი იხმარტუ! 121. ჯოღორი მუშ უბადობას მუშით გორუნს! ჯოღორიქ, ბელა მუში მუქ გროუფს! 122. ჭკუა თქვიაშე უჯგუშო ყვილუნს! ნოსიქ, კურშუნიშენ კაი ყვილუფს!   © 2006 kolkhoba.org