![]() |
| |
|
GOÇ'K'ONDİNERİ LAZURİ OXOREPE

...Didi3’aneri Lazepek, oxoriş gon3’k’imu, em oxori na qu moxeles naşkupt’es. Aya moxeles k’imeti meçamuş go3’iroba t’u. Didi3’aneri Lazepek, oxvamupe k’ala oxoriş gon3’k’imapus ik’aturt’es do ok’obğalas dudmaxvencoba ikipt’es...
Oxori itkvaşi oras nosişa; doloxe muşis motalepe, baba do p’ap’uli na skidun k’era mulun. Butk’aşperoni ont’ulepeş doloxe ar k’onaği renan antepe. Ont’ulepe do getasulepek, kianas çkinti kovoret ya na zop’ons mteli lilve do meyvape muşi k’ala, moşvacinuş oxorepe izmocepeş alemis kamiqonops. Steğo muşis serenderi, çeçme, oçot’ura, xale muşi k’ala k’oçepes dido mutupe meçaps. Arçkva Laziş oxorepeşi eni xolos ğali do didi 3’k’arepes na gedgin, k’arta oxori do xisimepeşi mskibupe ti iqven. Em mskibupe eçioş3’anaş majurani gverdişk’ule arşvacis tolişen komelu. İrik mcveşi Laziş oxorepe doloxupt’es do sva muşis bet’onişi oxorepe ok’idu şeni içalişept’es. Ma em oras dovibadi. Ar istoriaşi tolepeşen oxak’aru lojveluşa şahidi orapu memiç’art’eren do manti doviqvi. K’arta mcveşi oxorepe doloxupt’es do yepağupt’es, ek’ule ti emus çkar na va mengaps, mimariş k’imeti na va uğun oxorepe gedgipt’es.
Em orapes oput’e çkinişa manganaş gza va ixveneret’u. Bet’oniş oxorepeşi k’umi, kvanç’ala, çiment’o, pi3ari do k’ereminolişi mteli xolo 3xenepeten muiğinet’u. Am 3xenepe ipti fara ek’o xolosişen na bz’iri şeni ak’rani çkimiepe k’ala entepes dido mevoqupt’it. Marz’gvani do k’vazali k’ele pi3ariten noxveni k’uti steri t’ik’inapeten am 3xovarepek zuğauçaşi elamtumanişi k’uçxeşgzapes em monk’a oğmalupe tirupt’anşi na mevotxozat’it dido k’ai ma3’onet’es. Ar fara monk’a oğmalu muşiten burgiliş jin na dilicinu do şuri oç’k’vidus na gyoç’k’u skindina bz’ireret’i. Em skindina, toli me3’k’omileris doxro3ku. Eya gzaş kenarişi ç’it’a ont’ules kodoxves.
Ho do k’oçepes ar mutxanepe dvağoderet’es. Gondgineri mcveşepe doloxupt’es do ağani na ik’iden bet’oniş oxori şeniti t’ani guixarupt’es. Babape do namtini oras didi biç’i berepeti k’urbet’is t’es. Mcveşepe tolişen met’k’omilu şeni xark’ik mç’ipaşa cengi ikipt’u. Çkinti em orapes ağani oxori çkini p’k’idup’t’it. Mara mcveşi na ren va dolopxveret’it. Majurani cumadepe çkimiti oxorişi ortağepe t’es. Oxorepeşi doloxu ek’o didot’u ki, na dolixven oxorepeşa o3’k’omilu do em svas ogopinu dido k’ai ma3’onet’es.
Mcveşi oxorepe, kva do pi3ariş çkvapebura k’omp’ozisyonişen na ixvenen dido k’ap’et’i noxvemepe t’u. Oxorişi oxvenu, mteli xalk’is na ren steri Lazepeşi skidalasti dido beciti ren. 3’oxleni orapeşi xaçka na notanaps em oxorepeşi doloxu, dido mç’ipaşa ixvenet’u. Am dulya şeni guroni k’olmanepe kogui3'opxinet’u. Em orapes irikxolo noderepeten dulya ikipt’u. Eni 3’oxle oxorişi k’iremidepe, xeşen xeşa mç’ipaşa tude gimet’es. Aşo oçalişus, artikatis nuşveleri oçalişuş Lazepek noderi ya tkumernan. K’iremidepe xeşen xeşa tude gimet’esşi arçkva-ti ar svaşa zanatka’roba steri ar daraba isvaret’u. Tude na melaps k’iremidepeşen, çkin bere-barik tombala şeni kva vikipt’it. Tombalaş osteru, mugvali k’iremidepe jinjin na dodupt’es, bultite na isteren ar berebuli osteru t’u. Doloxuşi oçalişobape mani mani iqvert’uşi, berepek osteru mutepeşis naqonupt'es.
Ç’erişen mteli k’iremidepe gimet’eşk’ule, arçkva ç’erişen mutu va melasen ya do vicert’it’şk’ule en didi xeleba çkini ot’rebeşi e3’azdimapat’u. Ot’rebi, k’eraş 3’oxle na didgen dido didi mugvala ar kva ren. Didilepe çikimişen na mignapun p’aramitepeş çkinate em ot’rebeşi kvaş tude geç’areli gamulut’u. Em geç’areliş oz’iramu dido k’ai ma3’onet’es. Ot’rebi dido xelebate ke3’azdept’es. Dido 3’anaşen doni na iç’ven daçxiri k’ala kvaşi tude na ren let’ati dik’umunori do dixçenaperi iqvert’u. Tude muşis na ren let’a didopete berepes opu3xolapapt’es. Let’a dido dipu3xulinuşk’ule, xçeperonuri let’a, artikartis eleç’aberi perpu na ipaşen let’ape gamulut’u. Aya k’olayi na it’axen, k’olayi na ipaşen let’aş doloxe ar ok’ro geç’areli koniz’iret’u. Didilepeşen domigurut'u. Aya perpu na ipaşen let’a qvili t’u. Daçxiriş xolos dido 3’anaşen doni na t’u şeni am xalişa niktert’u.
Dido oras çkimebura dovisimaderet’i. Am qvilis ak mu dulya uğut’u? Ot’rebiş tude, okro geç’areli kogamaxtu na em oxoriş oxormancek zengini Lazi t’u. “Skani mcveşepek kai t’u, sinti entepeşen tude va doskidur” na tkumert’esşi, oxoriş oxormancek am mskva nenape dido k’ai a3’onet’u. Em oz’i3unupes mendap’3’k’edurt’i, oğarğalupe visimint’i do entepe oxo3’onus viçalişept’i. Lazepek muç’oşi na oxori k’idup’t’es, em oras ogurus gevoç’k’eret’i. Dido mutxanepe viguri, a3’i dido 3’anape na yemizdu o3’k’edimalepe çkimi k’ala na viguri iri ondi p’ç’araminon.
Eni 3’oxle oxori na ik’idasen svaşa k’erenobaş go3’k’imu şeni içalişept’es do am dulya şeni ar merasimi ixvenet’u. Mteli Laziş k’erape mtel şvela mutepe am dulya şeni oşkenas gedumert'es. K’eraşi ekonomiuri omoguşa gyora ar xoci yiç’opinet’u. Aya ipti merasimi şeni na moxtes mteli xalk’i k’ala k’eranobaşi gon3’k’imus gyoç’k’apt’es. Svaşi elamtobaşa gyora noxveme k’iduş xalis muyiğinet’u do oxorişi ok’idu şeni kogoyixazirinet’u. Oxorişi doxunoni svaşi oxvenu şeni, em pağaş ar ğoci xaçkuptes do k’ui gon3’k’ipt’es. Em k’uişi ğulas k’uçxe mek’ireli xoci doncirapt’es, ti muşi k’uiş jin gedumert’es. Em k’uiş jin, ti muşi k’vatupt’es, t’k’ebi muşi 3xot’upt’es, xor3i muşi paşupt’es. Xor3i muşiten didi k’ardalepe k’ala xor3oni pilavi ixvenet’u. Mç’ipaşa giberi xociş ti, na moxtes k’oçepes oç’k’omu şeni koniçet’u. Em ndğas na ixvenen gyarepe diçoda şak’is oç’k’omu dido k’ai işinet’u. Xociş tişqvili mç’ipaşa ipağet’u, kuniş gamaxveriş doloxe ar ç’it’a let’a didvet’u. Kuniş gamaxveristi ar okro geç’areli konişkven, gamaxverişi na geskidun ğormas-ti let’a in3axen. 3xovari na ik’vatu gamaxveri mç’ipaşa ipağen, ti ek konidgen, jin muşisti let’a konitfen do k’uçxetenti ar k’ai dizet’u. Doxveri tiş jin na ren let’a mç’ipaşa iduzanen, am dulyape na ixvenen svas ar didi kva konodginet’u. Em kvaşi coxo ot’rebi ren. Ot’rebi Turkulişa “ocak taşı” yado kaiktiren.
Em ndğas merasimis na moxtes kimolepe, oxori na ixvenasen sva oxaçkus do om3’uranus naqonupan. K’oçepek ar k’elen let’a goxaçkupan, ar k’elenti xameli k’ala let’a 3’in3’up’t’es. Xameli na itkven oxmaroni aşoren; pi3ariş orçe ar ginz’e xit’i kaiç’k’aden, pi3arişi jur k’un3’ulisti tok’epe konik’iren do aşoten xameli ixvenet’u. Em k’alasis mengaperi menceloni k’oçepek gyacinen, ar k’oçiti ar k’elen em elamtoni-oxmaroni pi3ari ixmart’u. Em k’oçis xamela itkvinen. Mu şeni ki, koseri let’a na niqonasen svaşa omağu ren. Am dulya şeni pi3ari na okoçaps maxamelek; namtini oras xameliş jin kayulun, o3’in3’oba perpu na va iqven oras, arçkva xameli let’aş doloxe dido na gyant’onaşi oras ar k’uçxe muşi xamelişen konaşkups. Monk’anoba muşi çkar na va iqven let’a aşoten dido k’ai ikosen. Ar k’elenti bergi k’ala let’ape perputen ixaçken, na iğinasen svaşa komoyiğinen. Em dulyapes oçalişu şeni zanatkyaroba unon, iri k’oçi xameliş oçalişus va yezdipt’es. Ar ekibi 3’opxupt’es. Am dulyape oxvenu şeni, am dulyape 3’oxle na qveren k’oçepes kaişa uçkit’asen. Arçkva, xameliş o3’in3’u dido nostoneri dulya ren. Xameli na i3’in3’en svaşi let’a dido zenoni iqven. Ma em oxmaronis utek’nologiuri Laziş k’reyderi ptkumer. Dulyas dido na irgun oxmaroni ren.
Oxorepes mteli oras jur pağa ixvenet’u. Oxoriş gverdiş tude ixaçken do em svas bak’i ixnenet’u. Em pağa, ar k’oçişi ginz’enobaşen m3ika ginz’e ixvenet’u. Em pağa ixvenet’uşi, dixa çoği elamti na ren şeni let’aş gamağumu dido var unon. K’oçepe aşo oxorişi oxvenus, erazişi elamtinoba do margvalobaş mek’ironobaten mecburi kodoskidurt’es. Am oçalişupe ixvenet’uşi menceli ar svas ok’orobu şeni “ Xelesa yalesa heya mola e berepe “ yado dixa on3’k’alapapt’es. Oxorcalepek am guroni oçalişus, ar mağali svaşen o3’k’ert’es do kimolepe muşis k’aişa nenape tkumert’es. Em ok’obğalaşsva arçkva ağani qoroperepeşi oz’iramuş steğot’u. Muç’oşi menceloni na t’esşi o3’iru şeni biç’iağanmordalepek mteli hunerepe muşi ixmart’es. Muç’oşi na moxande t’esşi o3’irobaş derdis t’es. K’ulanepekti na mo3’ondut’es biç’iağanmordalepes guriş mo3’ondute o3’k’ert’es. Ek na ren pekti aya oxo3’onapan, nostoneri nostoneri oz’i3inute, coxoş gedvumu do ç’andaş dğa na iğarğaluşen 3’oxle oxvenu şeni xe mutepeşen na mulun iri ondi ikipt’es. Lazepeş xaçkas, ok’oroba do osteroba beciti ren. Xoronişi osteru dido na qorops ar xalk’i yado içkinenan.
Jur k’ati terasi ixvenuşk’ule, oxori na ik’idasen svaş temelişi oxaçkus gyoç’k’ap’t’es. Temeli dido k’ap’et’işi ixvenet’u. Bak’i uça kva k’ala dido mç’ipaşa ixvenet’u. Uça kvape şeni ğalepeş xolosis kvaşi k’erape ik’iden, em svapes it’axen, gamargvapes om3’uraneri xaliten mxuciten komoyiğinet’u. Bak’i, mteliti kvaten ixvenet’u. Oxoriş bak’iş pağa içoduşk’ule, pi3ariten oxorişi oxvenus naqolinet’u. Oxorişi ğocepes pi3arepe, “Ç'ak'at'ura” na itkven ar fenti k’ala artikartis mek’ireli in3aset’u. Aya dido xususi fenti t’u. Çkar oras va dolixven, aşo na ixvenen oxori. Pi3arepe akiri ar burguten gamixven, doloxe muşis ti k’ai duzi k’et’epe doli3iget’u. Aşoten pi3arepe artikartis konik’iret’u. Oxorişi ok’idus am pi3ariş k’arfepeş oxmaru Laziş oxorepeşi eni beciti doxmelutupeşen ar teri t’u. Am fentite na ixvenen oxorepes k’ina k’arfi va ixmaret’u. Ar teri var t’u aşo oxoriş oxvenuş fenti. Oxorişi darabapes pi3ariş o3’k’eduştolepe ixvenen, zuğap’icişen na ik’oreben didi mçire t’axerik’vanç’alape o3’k’eduştolepes na int’aresen steri iqazen, aşoten pi3ari do kvaşi dido mskva sentezi ixvenet’u. Am xvamepeş biçimi, oxorepe nak’işi nak’işi şveri steri ar çkvapebura o3’irapapt’u. Arçkva noxvemeş şekli pi3arişen sumori steri mçire o3’k’eduştolepe ixvenen, am o3’k’eduştolepes doloxeti tuğula k’ala işfet’u. Am xvameş şekli, ek’ule sivaş oxvenuş gyo’k’imu k’ala mcveşi menganopaba muşi kagondunu. Mteli oxorepe muşebura ti muşişa ar xaçkoni noxveme orapuşi unt’u. Emuşeni mteli oxorepe, moxele muşi k’ala işinen do oxormance muşi k’alati şoxreti iqvet’u. Oşk’enas, artikartis meşveluten em oxori na ikips do oxvenapaps k’oçepek dido dido mskva ar noxveme kogamiqonupt’es. Em na qves oxori k’ala hem moxele muşi hemti oxormance muşi imskvert’es.
Am dulyaşi ç’aranobati ixvenet’u. Ar teri misali komepçat amu şeni : Aşo mskva oxori na ixvanapen ar oras, ar k’erak, oxori oxvenepapt’eren; em oxorişi oxorcak k’artan dğas moxelepes luqu gibubt’eren do mumert’eren, moxelepek k’artan dğas luquş oç’komuten komeç’irderenan, em oxorcaş k’apulas notxozerenan. Ont’ules amaxterenan do emuk var z’iropt’a şakis ont’ule doragaderenan. Ar ti gedgineri luqu var naşkverenan ont’ules. Uoç’k’omuş xalişa muğerenan mteli luqupe. Majurani dğas moxelepe luquşen çkva gyari çumert’erenan. Mara va iqveren, dadik xolo luquş gyari muğeren do arçkva ar birapa tkveren. Dadik; “Yeyun uşaklar yeyun. Bir duz bitti ise bir duz daha var” Lazuri muşi aşoren: “Ç’k’omit berepe ç’k’omit, ar zeni diçodu na arçkva zeniti ren, ç’k’omit berepe ç’k’omit” moxelepek dadi eşo birapa tkveri xolo luqu na mumers z’iresşi, koguyişaşereenan. Aşo oxo3’onape Lazepeşi lat’ifepeşen gamaxtimeri ren oşk’enaşa. Varna moxele do oxori na oxvenapaps oxoriş oxormance k’ala mtinişiti eni ç’ita p’at’inobati va iqven. Aşo mutxani iqvas na, Lazepek aya çkar k’ai va şinupan. “Moxele muşi razi na va ixvenen oxoris 3xovarepe molibğen ya” steri na itkven çkva do çkva notkvamepe ren.
Oxoriş ç’eriş pağaşi şkaguris, ginz’enobate ongure konibarget’u. Ongore mçxu do duzi caşen oqopinet’u. Em k’eraşi omoguş xalişe gyora mçxu do k’ai caşen ixvenet’u. K’ak’aliş caşen oxvenu dido k’ai işinet’u. Çkineri orapes, k’ak’aliş nca ok’vatu do oçvinapu unont`u. Aşo ixvenu na dido oras na ixmarinen çkineri t’u. Oxorepe dolixvet’uşi em ncape çkar ux3eri iqvert’u do manti am dulya z’ireepeşen vore. Em ncapes k’arfi ç’k’aderi na var t’u şeni ağani na ixvenen bit’oni xvamepeşi camiş sasintape, nek’naş sasintape do gen3xodurepe dolixveri em oxorepeşi pi3arepe k’ala ixvenet’u. Ot’rebi na itkven em nca, oxorişi şkaguris na ren ot’rebiş jin golulut’u. Am pi3ari kirişi, k’eraşi tam jindolen eşo ginz’enobate oxori okoçapt’u. Em ncas nik’iren do ot’rebi şak’is zencili goinzdinet’u. K’un3’uli muşisti ar teri k’ok’ari iqvet’u. Zencili imk’ulaneri iginz’aninet’u am k’ok’ari k’ala.
Ongures na konik’iden k’eremuli daçxiri şakis iginzanasent’u. Am zencilişi Lazuri coxo k’eremuli t’u. Ç’eriş oxvenu şeni eni 3’oxle tavanişi gen3xodure ixvenet’u. Am gen3xodure ixvenet’uşi oxoriş jur tiş k’elen do3onalepe dili3igen, ç’eriş jinsemeriş do3onalepe iç’k’adinet’u. Ok’vataş cape na itkven em capes saçağepe kagedginen do elamti obargus koguyiç’k’inet’u. Elamti akiri na ibargen ok’vataş capeş jin, rek’a na itkven çitape k’iremidepeş jin isvaret’u. Rek’ape iç’k’adinet’uşi k’iremidiş ginz’enobaşa do gamaxveraşa gyora oç’k’adus içalişinet’u. Mcveşi Laziş oxorepeşi em ç’eriş semeris, artikartis ok’umskveri ç’eriş semerepe oxvenuten çkva do çkva şeklepe meçeret’es. Am mskva zanaati ora k’ala kagoyindinu. A3’i ç’erepe xvala opatrace mağaloba do saçağapeşen iqven. Ar ora komulun; moxelepek ç’eriş jin, moç’k’as do çodinas ar rek’a ç’k’adupan, am jur rek’aş şkasti tok’i kogonzdupan. Moxelepek em oras u3xeri oçalişus kogyoç’k’apan. Rek’ape iç’k’aden, mara moxelepek languşi do laşungi m3udişişi na geçapan steri oxoyi3’onen. Arçkva am geçamu mutepeti rit’moni iqven. Am oçalişu dido ç’andineri golulun. Oxori na oxvenapaps oxoriş oxormancek, tok’is ar k’umaşi kogonzdups. Manz’agerepek, megabrepek mulurnan do em tok’is ar k’umaşi kogek’idupan. Perperoni kumaşepa k’ala tok’i yipşen. Hediyepeş moxtimapaş oras moxelepek ixelurnan. Bayramiş ç’andaşa nikten am oçalişu. T’ak’ t’ak’a, t’ak’ t’ak’a, t’ak’ t’ak’a sersepe k’ala oç’k’adus naqoninen. Em dulyas udodginobate do dido manişobate naqoninen. K’iremidepe dido mani mani itven. Oxoriş dudis na gek’iden k’umaşepeşi mtelixolo moxelepeşi ren. Entepes niçinen. Am oğodopati xolo adetişen ren.
Nç’eri diçoduşk’ule kogoyiç’k’en oxoriş doloxeni mo3’ipxus. Tuvaleti do banyo ixvenen. Lazepek motveri cemieti na renan şeni, onciruş odapeş mtelis ar dumburi ixvenen. Am dumburiş tudele bit’onişen ar 3’k’ariş maçxa do 3’k’ariş gale amit’k’oçinu şeni pinti 3’k’ariş gza ren. Am k’amuflajoni banyo ağani çileri do kimocerepek kaixmarnan. Oxoris didilepeş xolos obonu, arçkva amu şeni nenaş eşiğu dido oncğoro işinen. Am fenti ağani çilerepe do oxorca mutepeşişi raxati obonu şeni yeçkindinaperi ren.
Dolabepe, bağupe, ok’izalepe, ç’uk’izalepe, gek’idonepe do çkva dido ondis na ç’irs çkva do çkva ç’eşidoni mo3’ipxapa dikipan. Am oçalişobape oxori na oxvenapaps k’oçişi omoguşa gyora ixvenen. Mogapa muşi k’ai ren na iri xolo ondi mç’ipaşa ixvenen. Oxoriş 3’oxleş nek’na ixvenen. 3oxleş nek’naş jin xoloti ar gverdi nek’na ixvenen. Lazepek amus koğop’ort’a u3’umernan. 3’oxleş nek’na am dulya diçoduşk’ule ink’ilen.
Oxori na oxvenapaps k’oçik am dulya diçoduşk’ule ar teri xoci komuqonups. Eya kogok’vatups, xor3i muşi kok’ortups, xor3oni pilavi muşi dikips do gyari kogoxazirups. Ti muşi gibupan. Gyariş ziyafeti koniçinen em dğas. İç’k’omen, işven do mteli xor3epe kogoyiçodinen. Xocişi titi iç’k’omen, ipağen, daçxiris ar ç’it’a iç’vinen do pağeri tisti boya konisven. Xociş ti perperoni xalişa komulun. 3’oxleş nek’naş jin am boya usveri xociş ti kaiç’k’aden. Nek’naş dudiş jin, em nek’nas şkagurinoba na qvas steri, krapeşi jur ğulişa geç’k’adumu, Lazepe na va naşkvasenan oxoriş oxvenuş fenti do adetişen ren. Am oçalişuşk’ule 3’oxleş nek’na kaink’ilen. A3’i oxorişa merasimite gon3’k’imuş amaxtimu lazimi ren. Lazepeş oxoriş gon3’k’imuş adeti ok’obğalaş en didi k’oçis anç’et’u. Mara didot oras 3’andideri Lazepek oxoriş gon3’k’imu em oxori na qu moxeles naşkupt’es. Aya moxeles k’imeti meçamuş go3’iroba t’u. Didi3’aneri Lazepek oxvamupe-k’ala oxoriş gon3’k’imapus ik’aturt’es do ok’obğalas dudmanxvenjoba ikipt’es. Ok’obğalakti artot, oxvamupes “Amin” tkveriten gon3’k’imapus ik’aturt’es.
Ar oxoriş oxvenus xocişi ok’vatu mencelişi o3’iroba t’u. Em xocişi didi 3’anaşi orapumu, mitik na va ak’vat’asen k’onari didi orapumu şeni Lazepek artikartis gza va meçamuten cengi ikipt’es. Lazepeşi ek’onomik’a na izaifu do muslimanoba na k’abuli ixvenuşen doni, am xociş ok’vatuş adeti boçiş ok’vatu k’ala iktiru. Am adetişen andğa mutu va doskidu. Adetepe skidalaşi ekonomiuri şartepe k’ala, entepeşen çkva oraş doloxe dip’et’k’onobaten stena muşi kagondunu. Ora k’ala oşk’enaşen iritevuli kayizdines. An3’ineri orapes oxoriş oxvenu na doçodinaps k’oçepek boçi k’vatupan do am nena meçamuş adetişa gyora xor3epe muşiti manz’agerepe do megagrepes meçapan. Oxoriş oçodinapuş unsurepeşi orapumuti unons. İpti do eni beciti 3’k’ariş ixtiyaci şeni nek’nas çeşme iqvasen. Eya oxorişi şani ren. Çeşmepe Lazepeşi xaçkaş 3’k’eri eşis3’k’edamulepeş k’onari beciti na ren ar noxveme ren. Gale xolo otxo do3onaleş jin xveneri steğoş tuvaleti iqvet’u. Lazepek amus xale tkumernan. Ati beciti ar noxveme ren. Şura na va gamaxtas şeni, pinti 3’k’ariş jin xomula but’k’a do limxanaş tipi goyitven, am k’oçiş pintobapeti ont’ulepes kaixmaret’u. Am steğoş tuvaleti, perpu na iz’iren pi3arişen ixvenet’u. Oxorepe modernize ixvenet’uşi, çaiş moxtimuşk’ule, çaiş xaçkoba opotracoba iquşi xaleti oşk’enaşen kayizdinu. Çeşmepeti kayindinu. Bit’oni oxorepe ixvenuşk’ule, 3’k’ari ogyares doloxe kayizdinu. Moderni oxorepes na ren steri oxoriş doloxe amiqones.
Steğos oxorişa en dido ixi na bars k’elen, m3’k’oş nergi irgen. Meyve muşi iç’k’omen. But’k’ape muşi qinobas va melaps, oxoris na mulun qini gamak’vatups. Aya ar oxori şeni dido beciti ren. Oxori k’ap’et’i ixepeşen kaoşletinaps, t’usa dokoçaps. Oxorepe; mcveşi oxorepeş yeine ixvenut’u şeni, mcveşi oxorepeş steğopes na ren m3’k’ope na va ik’vates şeni, ağani oxorepeşi steğopesti ren xolo. Oxori k’aixeşa na o3’iraps steğo ren. Lazepek steğos evliya tkumernan mara aya coxo Lazuri va ren. Steğoş intizami do mskvanoba em k’eraş asaleti o3’iraps. Emuşeni steğoş mskvanaş jin dido didginet’u. Lazepek na skidurnan svape elamti ren didot. Lazepek amuşeni k’vata yati kvaş k’vat’aş oxvenus, yati mskvana meçamus dido 3’oxles t’es.
Emtumanepe, nak’işi nak’işi k’vatape k’ala şupt'es. Gamargvaşi mskvana meçamus jin dido gedgitunan. Aya uçkit’es şeni-i? Emtumani dixape na uqorunt’es şeni-i? Var na dixaş om3’uranuş osimadu mutepeşen mulun-i? Aya artikartişen va ni3’k’inen; muşeni do ar k’elen em dixaş om3’uranus, majuran k’elen em svas oskidinuş xalişa elaskideret’es.
Lazepes; gamargvape muşi tipepes gyant’oneri oxorepe k’ai va işinen. Paği na va ren tipepe, msicepes gyant’oneri oxorepe naşkvineri, mancepe muşi ğureli yado kaisimaden. Aşo ar mskva oxoriş 3’oxleşen na golulun Lazik, kododgitun, kaisimadeps do kogoxvamups. Oxvamu; eni 3’oxle oxori na qveren moxeles, na oxvenaperen oxoriş oxormances, cinci muşis xvamuşk’ule, iri xolo k’oçis aşo oxori nasibi orapu şeni Ğormotis kaixvamups. Mcveşi Lazepeş meti k’ai maqvan yado artikartiş doloxe cemieturi cengi t’u. 3’andiderepek ağanmordalepes dudmaxvenjoba do maşveloba iqopinet’es. Bultoni oçalişu do noderi dido mordineri t’u.
Antepe iri xolo itkvaşi, oç’axaleş goç’k’ondoba va iqven. Lazi oxorepeş didos ar k’ele gon3’k’imeri oç’axale ren. Aya p’at’i noxveme ren. Em orapes gamargvapes pintoba na va rt’u şeni, oç’axi do mot’alepe getasulepes do oxaçkonis na ixmaret’u şeni, jin muşis dido va didginet’u. Ati, oraş doloxe ağani xvamepe moyinz’inuşi, arçkva muşebura mutepes va omskvanapt’es şeni kagoyizdines. Tuvaletişi k’uiti foseptik’uri k’uiş xalişa muğeret’es. Andğa, aşo ar ondi k’ala kaiz’iru na, aşo ar noxveme kaiz’iru na em oxoris na xenan mitxanepe şeni mcveşot oç’axaleş xaçka k’ala na skidun k’oçepe yado işinen. Am xvame dido usefaloni ar xali oqopinaps.
Mgerişqali fenti k’ala artikartis elan3axeri na ixvenen oxorepe, xolo pi3ari k’arfepe k’ala artikartis ç’k’aderi na ixvenen am noxvemepe zelzeleşa menç’ineri xvamepet’u. Namtini am xvamepeşi lok’aluri çkvanerepes na mengaps dido k’atoni oxorepeti ixvenet’u. Dido faras; ar bodrumi k’ati, emuş jin doxunoniş sva, ağani k’oçepek na skidasen pağa iqvet’u. Nç’eriti depo steri ixvenet’u. Am ç’erepe ar depo, ar ardiye, yati bageni oraputen ixmaret’u. Ağani xvamepeş oxvenu goyiç’k’uşi am xargani k’iremidepeti kodiktires, artikartis na in3axen k’iremidepeşi oxmarus kogoyiç’k’inu. Dido ç’it’ati iqvas na ti eşo namtin-namtini, ç’eris k’iremidi na motups mutxanepeti ixmarinet’u. Oxorepeş bodrumişi k’atepes, arjur pağa ixvenet’u. Bodrumis sva va doskidu na, gamak’ateri svape ixvenet’u. Didot oras antepe oxorepes elaç’aberi ixvenen, jin muşi pi3arepe k’ala goyitven, bageni steri ixmaret’u. Xaçkoba şeni na ixmaren oxmaronepe am gamak’ateri noxvemepeş tude şinaxen do niçvet’u.
Oxoriş doxunoni odaş k’ap’ulas jimok’a ya itkvet’u. Jimok’aş darabas qinoba şeni, dişkape oxoris elaç’aberi isvaren. Am dişkaş bardis ç’arma itkven. Ç’armas, dido mskva osvaru unon. Am dişkape germaşen mxuciten itiren. Aya na z’irops manz’agerek, Lazepek, oxorişi nisas mo3’ondobate menda3’k’edurnan. Bravo, nisas/oxorcas ya tkumernan. Doxunoni oda oxoris en dido mutxanepe na ren sva ren. Daçxiri ek nigzen. Daçxiri igzuşk’ule emuş gamargvas kodoyixunen do iğarğalet’u. Ç’eris na go3’obun k’eremuliş kun3’ulis ç’uk’epe go3’obut’u do entepete gyari ixvenet’u. Ar ğocis, oxoriş oç’k’omalepe na ren mteli oxmaronepe na goyi3’ik’iden aksesuarepe iqvet’u. Am doxunoni pağaşen majura odapeşa va mextaşakis selamluğişa konilet’u. Amerişen majura odapeşa oxtimu uk’ort’u. Salonepe didot oras ç’it’a teoni do m3’k’uponi iqvet’u.
Musafirepe eni 3’oxle selamluğişa amiqonapt’es. Sofaşa va yezdanşakis, eni xolos musafiriş odas kayizdinet’u. Sofaşa na goin3’k’en odape dido oras musafirişi odape ren do onciruşi oda steriti ixmarinet’u. Namtini oras elaç’aberi na ixveneren tuvaletepeti iz’iret’u. Muşeni ki, pinti şurape oxorişa va moxtas şeni.
Mendrik’oni dixapes na ibargen Lazepek, oxorepe muşi ikipt’esşi didot oras k’ap’et’işa oktepe do arçkva zuğa na z’irops svape 3opxupt’es. Artikartis mendra do ekole akole goşobğeri oxorepe ikipt’es. Lazepek, oxorepe muşi na uğunan dixapeşi şkaguris ikipt’es. Dido oraşen doni 3aderi ren, k’ap’et’i svapes oxorepe ikipt’es. Na va uçkit’es do mitik na var uçkins p’at’i svape va 3’opxupt’es. K’ap’et’işa k’ult’uruli do arxvala mus na mengaps noxvemepeşi mance i3’opxineret’es.
Am dulyas, Lazepeşi m3’k’ili do gonç’k’ireli tvinişi tesiri dido ren. Am svapeşi k’oçi çkinepek 3’oxlesti çkva svapes içalişept’es. Dido ordo oras ağani noxvemeş oxvenuti kodigures. Majura didi noğapes mutaitoba do noxvemeş moxelobati kodigures.
Noxvemeş pi3ariş oxmaru, svaroni ar xvameş fenti ren. Am svape, mt’k’aroni sva na t’u şeni, pi3arepe perpu do uzvire na iz’iret’u şeni aşo sebebite, pi3ariş noxvemepeş ordamu kamoinz’inu. Yulva Zuğauças şoleri atmosferi uğun do emuşeni pi3ariş oxmaru unont’u. Noxvemepes, pi3ariş oxmaru ar svaroni noxvemeş fenti ren.
Noxvemepe ixvenet’uşi na ixmaren ar fentiti toloni-toloni boşluğiş naşkumobat’u. Am pi3ariş tolepes doloxe mskva şekli meçameri, t’axeri k’vanç’alape kainz’gipen, aşoten çkvapebura, mskvao3’iramoni mskvanape kaixvenet’u.
Açkva fentiti, pi3ari do meti dido mçire ç’ap’razi sumori steri tolepe na nişkven fenti ren. Am tolepe tuğula k’ala doloxe muşi kaişven do ğoci diçodinet’u. Namtinioras tuğulaş var do çkva xarci yati kva ixmarinet’u. Aya, svapes galendo keleşen mskvanoba na meçapt’u şeni siva va ixvenet’u. Am oxorepe mendraşen perperoni desenonite iz’iret’u. Ek’ule am mskva darabapes sivaş oxvenu moda iqu. Oxorepeşi mcveşi o3’irobape muşi kagoyindinu. Muşeni ki, ağape do geç’areli dido na mogaps k’erapeş oxorepe, ipti fara aşo ixveneret’u. Aşo oxorepes “Xçe K’onaği” steri mamantxe coxopeti komeiçinuşi ağani na ixvenen oxorepe unon var unont’aşa am xalişa uk’uniktu. Amuşi oktiroba va isimadept’es. Dido ç’irs na xalepeşi zoinoba k’ala kodoktirupt’es. Artot na ixmarupt’es didi doxunoni odaşi do çkva odapeşi mçirenoba, k’eraşi didinobaşa gyora uk’uniktiret’u.
Laziş oxorepeşi arçkva pağati oxorişi xolos na ren serenderepe ren. Am noxvemepe xolo, pi3ariten otxo do3onaleş jin ixvenet’u. Oç’k’omalepe oxominu do oçu şeni galendo k’eleşen t’aroni na yezdips, şuronoba na va ikips do3onalepeş jin oda oç’k’adumuten na ixvenen ar noxvemepet’u. Am noxveme Lazepeşi oxorepeş iri steğos iqvet’u. K’ulani muşi na igoren k’era, ho va tkva şakis, k’ulani na gorups k’eraşi oxorişa t’k’obaşa ar vesile k’ala nulut’es do nek’nape muşis serenderi ren-i yado o3’k’ert’es. Nek’na muşis 3’oxle, serenderi var t’u na em ogorus “Var” yado nena gyuktirapt’es. Serenderepe cemieturi skidalas aşo beciti oraputen çkva ekonomiuri skidalasti dido ç’irtes.
| |
| | |
![]() |