İsmail Bucak'lişi

Nananena muşi Lazuri na ren İsmail Bucak’lişi dibadu Otinaşi oput’e Noxlamsus 5 Pukrik’a 1970-s. Universit’et’is ok’itxu şeni idu Mp’olişa 1989-s. Lazuri K’ult’uraş Pondişi ini3iat’ivaşi doloxe rt’u (1992). 1993-s, “Ogni” na gamoçkvu otxo şurişen ar teri ren. 1995-şen 1998-şakis, namtini burmepe muşis Lazurotti na gamiçkvinu “Tanura” coxoni radioşi p’rograma dolonis ar fara, P’araskeşi ndğas qu 105,7 FM Çevre Radios, Esat Sari k’ala artot. 1999-s na gamiçkvinu “Mjora”şi k’adroş doloxe rt’u. Bucak’lişik ç’aru st’at’iape çkvadoçkva jurnali do int’ernet’işi sait’epes. Na ç’aru st’at’iapeşi temape didopeten renan Lazuri nena do k’ult’ura.

Mek’arbuşi şkurnobas na ren Lazuri nena do k’ult’uraşi oskedinus mxuci meçamuşi gzalepe na gorupanpeşen ar teri ren. Bucak’lişik xaziru Lazuri-Turkuli nenapuna, samimi megabre muşi Xasan Uzunxasanoğlu k’ala artot Mirk’ani 1999-s. 2002 3’anas Mp’olişi Universit’et’is na meçu mast’eriş tezişi tema rt’u “So3iok’ult’uruli Ktiroba Lazepes”. Xaziru “Lazuri Grameri” coxoni svara Jap’oni Kojima Goichi k’ala artot.

Nak’otxani fara idu Okorturaşa. Edo meleni Sarpuli Lazepek emus na meçeret’u mat’erialepeten ç’aru iptineri det’aluri st’at’ia Xasan Helimişi şeni. Edo em oraşakis coxo muşi arm3ika k’oçişk’elen na içkinet’u Xasan Helimişişi coxo, dava, skidala do xvenape ignapinu aşopeten Turkiasti. Ok’ule Xasan Helimişişi skidala do leksepe xaziru gamaçkvinu şeni. Am xvena “Mu P’at E Skiri” coxoten gamiçkvinu 3’ilva 2006-s. Lazuri nena do k’ult’uraşi çkvadoçkva xvenapeşi edit’oroba qu, svarot gamaçkvinu mutepeşa mxuci meçu. Speroşi xanda qu do k’orobu Lazuri p’aramiti, p’aşura, destani do birabape Otina do Sapancas. “Zuğaşi Berepe” do Birol Topaloğluş k’aset’epeşi namtini xvenapas mxuci meçu.

Lazonaşi geografiuri coxope do p’aramitepeş jin na ixandeps Bucak’lişi çodinur xvena ren Mbulora 2007-s gamaçkvineri Lazuri-Turkuli do Turkuli-Lazuri “Didi Lazuri Nenapuna”. Xasan Uzunxasanoğlu do İrfan Aleksiva k’ala artot xazireren am xvena Bucak’lik. Andğaneri ndğas, Lazepeşi nena, k’ult’ura do modernuri skidalaşen ambarepe na iç’andinasen dok’ument’uri ar filmişi p’roekt’iş oxaziruşi dulya k’ala iboden. Bucak’lik ixandeps guri do şuri muşiten Lazuri nena do k’ult’uraşa mxuci meçamu şeni. Lazuri nena do k’ult’uraşi speropes, jurnali do gazetapeşa int’erviupeti na meçeret’u Bucak’lişi ren, k’ult’uraşi maamage do ar mamgurapale. Xoronişi ust’at’iti na ren Bucak’lişik “Siya” coxoni xoronişi n3’opulas nogureret’u muşi xeşnoxvene mamgurapalepe muşis. Andğaneri ndğas, Lazuri K’ult’uraş K’erk’elis mxuci na meçapanpeşen ar mitxani ren. Bucak’lişis uçkin İnglisuri nena. Çileri na ren Bucak’lişi ren Arte coxoni ar biç’i bereşi baba.

İsmail Bucaklişi

Anadili Lazca olan İsmail Bucaklişi, Pazar Yavuz-Hasköy’de 5 Mayıs 1970’de doğdu. Üniversitede okumak için 1989’da İstanbul’a gitti. Laz Kültür Vakfı Girişiminin içindeydi (1992). 1993’te “Ogni”yi yayınlayan dört kişiden birisidir. 1995’den 1998’e kadar, bazı bölümleri Lazca olarak da yayınlayan “Tanura” adlı radyo programını haftada bir gün Cuma akşamları 105,7 FM Çevre Radyoda, Esat Sarı ile birlikte yaptı. 1999’da yayınlanan “Mjora”nın kadrosundandır. Bucaklişi, çeşitli dergi ve internet sitelerine de makaleler yazdı. Yazdığı makalelerin konusu çoğunlukla Laz dili ve kültürüdür.

Yok olma tehlikesinde olan Lazca ve Laz kültürünün yaşamasına destek olanlardan birisidir. 1999 Martında, yakın arkadaşı Hasan Uzunhasanoğlu ile birlikte Lazca-Türkçe sözlük hazırladı. 2002 yılında İstanbul Üniversitesine verdiği master tezinin konusu, “Lazlarda Sosyokültürel Değişim”dir. “Laz Grameri” adlı kitabı Japon Kojima Goichi ile birlikte hazırladı.

Birkaç kez Gürcüstan’a gitti. Karşı Sarplı Lazların ona verdikleri materyallerle Hasan Helimişi hakkında ilk ayrıntılı makaleyi yazdı. O zamana kadar yalnızca çok az kişi tarafından tanınan Hasan Helimişi adı, mücadele, yaşam ve eserleri böylece Türkiye’de de duyuldu. Daha sonra Hasan Helimişi’nin yaşam ve şiirlerini yayınlamak için hazırladı. Bu eser “Mu Pat E Skiri” (“Ne Yapalım Be Evlâdım”) adıyla Kasım 2006’da yayınlandı. Laz dili ve kültürüyle ilgili çeşitli eserlerin editörlüğünü yaptı, kitap olarak yayınlanmalarına destek verdi. Pazar ve Sapanca’da alan çalışması yaptı ve Lazca masal, hikâye, destan ve şarkılar derledi. “Zuğaşi Berepe” ve Birol Topaloğlu’nun kasetlerindeki bazı çalışmalarına destek vermiştir.

Lazona yer adları ve masalları üzerine çalışan Bucaklişi’nin son eseri 2007 Haziranında yayınlanan Lazca-Türkçe ve Türkçe-Lazca “Didi Lazuri Nenapuna”dır. Hasan Uzunhasanoğlu ve İrfan Aleksiva ile birlikte hazırlamış bu eseri Bucaklişi. Günümüzde Laz dili, kültürü ve modern yaşantısından bilgiler verecek bir belgesel film projesini hazırlama işleriyle meşgul oluyor. Bucaklişi, canla başla Laz dili ve kültürüne destek vermek için çalışıyor. Laz dili ve kültürü alanında, dergi ve gazeteleri röportajlar da vermiş olan Bucaklişi kültür emekçisi bir öğretmendir. Horon ustası olan Bucaklişi, “Siya” adlı horon okulunda öğrencilerine sanatını öğretmiştir. Günümüzde ”Laz Kültür Derneği”ne destek verenlerdendir. Bucaklişi İngilizce biliyor. Evli olan Bucaklişi, Arte adında bir erkek çocuk babasıdır.